Ζώρζ Περέκ
Ζωή: Οδηγίες χρήσεως
Το μυθηστόρημα αυτό αποτελεί το δημιφιλέστερο έργο του συγγραφέα και κατά την αποψή μου είναι ένα βιβλίο που αξίζει οπωδήποτε να διαβαστεί. Είναι ένα έργο ιδιαίτερο και προσωπικά θεωρώ πως αποτελεί εμπειρία για κάθε αναγνώστη. Κάποιοι κριτικοί το φέρουν ως παράδειγμα μεταμοντέρνας λογοτεχνίας και χωρίς υπερβολές αποτελεί απόπειρα να αποτυπωθεί ολόκληρη η ζωή σε ένα μόνο βιβλίο.
Το μυθιστόρημα είναι ένα συνοθήλευμα από ιστορίες πολλών πτυχών της ανθρώπινης ζωής, οι οποίες ξεδιπλώνονται όσο γυρνάμε τις σελίδες. Κέντρο και αφορμή για την αφηγησή αποτελεί μία πολυκατοικία στο Παρίσι.
Από πολλούς αναγνώστες θεωρείται κουραστικό, λόγω των μακροσκελών του περιγραφών. Προσωπικά θεωρώ πως αποτελεί ένα πρωτόγνωρο βιβλίο που κάθε αναγνώστης με άποψη οφείλει να διαβάσει.
Ερμηνείες (για όσους το έχουν ήδη διαβάσει).
Για μένα το βιβλίο διέφερε από οτιδήποτε άλλο έχω διαβάσει. Υπήρχαν κομμάτια του που πραγματικά με συγκλόνησαν και με συγκίνησαν βαθειά (όπως το τέλος του, οι περιγραφές του πίνακα που σκόπευε να ζωγραφίσει ο Βαλέν αλλά και κάθε κομμάτι που ένιωθα πως ο συγγραφέας ξέφευγε από την αυστηρή του αφήγηση και άφηνε το εαυτό του να αιστανθεί και να εκφράσει αυτά του τα συναισθήματα αλλά και τις απόψεις του). Τα σημεία αυτά πραγματικά με τράνταξαν όπως μόνο η πραγματική λογοτεχνία καταφέρνει να κάνει και για αυτό θεωρώ αυτό το βιβλίο ένα από τα καλύτερα από όσα έχω διαβάσει. Σίγουρα δεν κρύβω πως όλες αυτές οι περιγραφές συχνά με κούρασαν. Αναρωτιέμαι αν θα έπρεπε να τους έχω δώσει μεγαλύτερη προσοχή και να έχω βγάλεί κάποια πρόσθετα συμπεράσματα από όλες αυτές. Για παράδειγμα αν όλοι αυτοί οι μακροσκελής καταλογοί αντικείμενων που αναφέορνται για το κάθε σπίτι θα έπρεπε να δίνουν, παραπάνω απο τα προφανή, στοιχεία για την προσωπικότητα και την ψυχή των ενοίκων. Δυστυχώς δεν κατάφερα να αποκωδικοποιήσω κάτι τέτοιο.
Το κύριο συναίσθημα που μου άφησε το βιβλίο κάθε φορά που σταματούσα την ανάγνωση αλλά κυριώς όταν το τελίωσα ήταν μία βαθεία και ήρεμη μελανχολία. Μια μελενχολία για τη ζωή που περνά τόσο γρήγορα, σχεδόν προσπερνά. Μία μελανχολία γιατί όλες αυτές οι ιστορίες με έκαναν να αιστανθώ πως είμαστε όλοι ασήμαντοι μποστά στο χρόνο που κυλά ασταμάτητα είτε το θέλουμε είτε όχι. Πολύ λίγη αισιοδοξία και πολύ λίγη ευτυχία εντόπισα στο βιβλίο αυτό, χωρίς βέβαια αυτό να μειώνει την αξία του.
Όταν το βιβλίο τελίωσε ένιωσα πολύ κοντά σε πολλόυς από τους βασικούς ήρωες. Οξύμωρο, διότι ο συγγραφέας δεν αφιέρωσε πολλές σελίδες για να αναλύσει την ψυχοσύνθεσή τους. Βέβαια, ίσως αυτό να είναι και το πιο συγκλονιστικό στοιχείο του βιβλίου. Ένιωσα λοιπόν τη μοναξιά τους, την σαδιστική προσπάθεια του Μπάτερλμπουθ, την αδιαφορία για τον θάνατό του από κάποιους ενοίκους αλλά και την θλίψη του ζωγράφου για το ίδιο γεγονός. Ένιωσα απογοήτευση που δεν ολκλήρωσε το έργο του ( τη ζωγραφιά με όλες τις προσωπικότητες που συναντήσαμε στο βιβλίο -179 !- ), ένα έργο τόσο φιλόδοξο που κάθε αναγνώστης ξέρει μέσα του πως στο τέλος δεν θα πραγματοποιηθεί. Όπως ακριβώς και με το σχέδιο ζωής του Μπάτερλμπουθ. Δηλαδή ο συγγραφέας δημιουργεί τους πιο βασικούς του ήρωες με όνειρα φιλόδοξα και παράδοξα τα οποία τελικά γίνονται ο λόγος υπαρξής τους. Δυστυχώς και οι δύο αδυνατούν να τα ολοκληρώσουν και βασανίζονται πολύ καθώς νιώθουν τι θα συμβεί. Αυτό από μόνο αποτελεί ένα θλιβερό γεγονός, διότι δύο ζωές ουσιαστικά χάθηκαν χώρις οι δύο άνθρωποι να βρουν τον προορισμό που τόσο παθιασμένα αποζητούσαν.
Το σχέδιο του Μπάτερλμπουθ είναι από μόνο του αναπάντεχο και μοναδικό. Ποθεί το έργο και οι προσπάθειες όλων αυτών των χρόνων, όλης του της ζωής δηλαδή να μην αφήσει κανένα ίχνος. Υποδηλώνεται έτσι η ματαίοτητα της ζωής αλλά και η απαξίωση το ήρωα- ίσως και του συγγραφέα- απεναντί της.
Οι περισσότερες από τις ιστορίες στο βιβλίο προβάλλουν τις κακουχιές και τις κακοτυχίες της καθημερινότητάς. Περιγράφεται με όλους σχεδόν τους τρόπους, η αποτυχία, η θλίψη, η απώλεια, η μοναξιά, ο εγωισμός και ο θάνατος.
Σε ένα κόσμο ρομαντικό στη θεωρία αλλά, κατα κύριο λόγο, σκληρό στην πραγματικότητα, ο Ζώρζ Περέκ, μας προσγειώνει και μας παραδίδει μαθήματα ζωής. Μπορεί, κατά την αποψή μου, να είναι σχετικά μονόπλευρος ως προς τις άσχημες στιγμές της ζωής, αλλά το έργο του είναι ένα βιβλίο που ζωντανεύει μπορστά μας και μας κάνει και έμας να νιώσουμε ζωντανοί, μας δημιουργεί συναισθήματα πραγματικά. Ένα βιβλίο αρκετά δυνατό ώστε να μας κάνει να αναθεωρήσουμε πολλά, να σκεφτούμε σοβαρά και τελικά να σταματήσουμε να σπαταλάμε τη ζωή και να τη ζήσουμε.
Ζωή: Οδηγίες χρήσεως
Το μυθηστόρημα αυτό αποτελεί το δημιφιλέστερο έργο του συγγραφέα και κατά την αποψή μου είναι ένα βιβλίο που αξίζει οπωδήποτε να διαβαστεί. Είναι ένα έργο ιδιαίτερο και προσωπικά θεωρώ πως αποτελεί εμπειρία για κάθε αναγνώστη. Κάποιοι κριτικοί το φέρουν ως παράδειγμα μεταμοντέρνας λογοτεχνίας και χωρίς υπερβολές αποτελεί απόπειρα να αποτυπωθεί ολόκληρη η ζωή σε ένα μόνο βιβλίο.
Το μυθιστόρημα είναι ένα συνοθήλευμα από ιστορίες πολλών πτυχών της ανθρώπινης ζωής, οι οποίες ξεδιπλώνονται όσο γυρνάμε τις σελίδες. Κέντρο και αφορμή για την αφηγησή αποτελεί μία πολυκατοικία στο Παρίσι.
Από πολλούς αναγνώστες θεωρείται κουραστικό, λόγω των μακροσκελών του περιγραφών. Προσωπικά θεωρώ πως αποτελεί ένα πρωτόγνωρο βιβλίο που κάθε αναγνώστης με άποψη οφείλει να διαβάσει.
Ερμηνείες (για όσους το έχουν ήδη διαβάσει).
Για μένα το βιβλίο διέφερε από οτιδήποτε άλλο έχω διαβάσει. Υπήρχαν κομμάτια του που πραγματικά με συγκλόνησαν και με συγκίνησαν βαθειά (όπως το τέλος του, οι περιγραφές του πίνακα που σκόπευε να ζωγραφίσει ο Βαλέν αλλά και κάθε κομμάτι που ένιωθα πως ο συγγραφέας ξέφευγε από την αυστηρή του αφήγηση και άφηνε το εαυτό του να αιστανθεί και να εκφράσει αυτά του τα συναισθήματα αλλά και τις απόψεις του). Τα σημεία αυτά πραγματικά με τράνταξαν όπως μόνο η πραγματική λογοτεχνία καταφέρνει να κάνει και για αυτό θεωρώ αυτό το βιβλίο ένα από τα καλύτερα από όσα έχω διαβάσει. Σίγουρα δεν κρύβω πως όλες αυτές οι περιγραφές συχνά με κούρασαν. Αναρωτιέμαι αν θα έπρεπε να τους έχω δώσει μεγαλύτερη προσοχή και να έχω βγάλεί κάποια πρόσθετα συμπεράσματα από όλες αυτές. Για παράδειγμα αν όλοι αυτοί οι μακροσκελής καταλογοί αντικείμενων που αναφέορνται για το κάθε σπίτι θα έπρεπε να δίνουν, παραπάνω απο τα προφανή, στοιχεία για την προσωπικότητα και την ψυχή των ενοίκων. Δυστυχώς δεν κατάφερα να αποκωδικοποιήσω κάτι τέτοιο.
Το κύριο συναίσθημα που μου άφησε το βιβλίο κάθε φορά που σταματούσα την ανάγνωση αλλά κυριώς όταν το τελίωσα ήταν μία βαθεία και ήρεμη μελανχολία. Μια μελενχολία για τη ζωή που περνά τόσο γρήγορα, σχεδόν προσπερνά. Μία μελανχολία γιατί όλες αυτές οι ιστορίες με έκαναν να αιστανθώ πως είμαστε όλοι ασήμαντοι μποστά στο χρόνο που κυλά ασταμάτητα είτε το θέλουμε είτε όχι. Πολύ λίγη αισιοδοξία και πολύ λίγη ευτυχία εντόπισα στο βιβλίο αυτό, χωρίς βέβαια αυτό να μειώνει την αξία του.
Όταν το βιβλίο τελίωσε ένιωσα πολύ κοντά σε πολλόυς από τους βασικούς ήρωες. Οξύμωρο, διότι ο συγγραφέας δεν αφιέρωσε πολλές σελίδες για να αναλύσει την ψυχοσύνθεσή τους. Βέβαια, ίσως αυτό να είναι και το πιο συγκλονιστικό στοιχείο του βιβλίου. Ένιωσα λοιπόν τη μοναξιά τους, την σαδιστική προσπάθεια του Μπάτερλμπουθ, την αδιαφορία για τον θάνατό του από κάποιους ενοίκους αλλά και την θλίψη του ζωγράφου για το ίδιο γεγονός. Ένιωσα απογοήτευση που δεν ολκλήρωσε το έργο του ( τη ζωγραφιά με όλες τις προσωπικότητες που συναντήσαμε στο βιβλίο -179 !- ), ένα έργο τόσο φιλόδοξο που κάθε αναγνώστης ξέρει μέσα του πως στο τέλος δεν θα πραγματοποιηθεί. Όπως ακριβώς και με το σχέδιο ζωής του Μπάτερλμπουθ. Δηλαδή ο συγγραφέας δημιουργεί τους πιο βασικούς του ήρωες με όνειρα φιλόδοξα και παράδοξα τα οποία τελικά γίνονται ο λόγος υπαρξής τους. Δυστυχώς και οι δύο αδυνατούν να τα ολοκληρώσουν και βασανίζονται πολύ καθώς νιώθουν τι θα συμβεί. Αυτό από μόνο αποτελεί ένα θλιβερό γεγονός, διότι δύο ζωές ουσιαστικά χάθηκαν χώρις οι δύο άνθρωποι να βρουν τον προορισμό που τόσο παθιασμένα αποζητούσαν.
Το σχέδιο του Μπάτερλμπουθ είναι από μόνο του αναπάντεχο και μοναδικό. Ποθεί το έργο και οι προσπάθειες όλων αυτών των χρόνων, όλης του της ζωής δηλαδή να μην αφήσει κανένα ίχνος. Υποδηλώνεται έτσι η ματαίοτητα της ζωής αλλά και η απαξίωση το ήρωα- ίσως και του συγγραφέα- απεναντί της.
Οι περισσότερες από τις ιστορίες στο βιβλίο προβάλλουν τις κακουχιές και τις κακοτυχίες της καθημερινότητάς. Περιγράφεται με όλους σχεδόν τους τρόπους, η αποτυχία, η θλίψη, η απώλεια, η μοναξιά, ο εγωισμός και ο θάνατος.
Σε ένα κόσμο ρομαντικό στη θεωρία αλλά, κατα κύριο λόγο, σκληρό στην πραγματικότητα, ο Ζώρζ Περέκ, μας προσγειώνει και μας παραδίδει μαθήματα ζωής. Μπορεί, κατά την αποψή μου, να είναι σχετικά μονόπλευρος ως προς τις άσχημες στιγμές της ζωής, αλλά το έργο του είναι ένα βιβλίο που ζωντανεύει μπορστά μας και μας κάνει και έμας να νιώσουμε ζωντανοί, μας δημιουργεί συναισθήματα πραγματικά. Ένα βιβλίο αρκετά δυνατό ώστε να μας κάνει να αναθεωρήσουμε πολλά, να σκεφτούμε σοβαρά και τελικά να σταματήσουμε να σπαταλάμε τη ζωή και να τη ζήσουμε.
